AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦-- រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងមហាផ្ទៃបានចាត់ទុកការឆបោកតាមប្រព័ន្ធ បច្ចេកវិទ្យា ជាបទល្មើសមានលក្ខណៈស្មុគស្មាញ ប្រទាក់ក្រឡា ដែលមានការវិវត្តយ៉ាងឆាប់រហ័ស បង្កការគំរាមកំហែងដល់សន្តិសុខ សេដ្ឋកិច្ច សង្គម ទាំងក្នុងតំបន់ និងសកលលោក។

ឯកឧត្តម កែវ វណ្ណថន រដ្ឋលេខាធិការក្រសួងមហាផ្ទៃ បានថ្លែងក្នុងវេទិកាទី១ នៃសន្និសីទ អន្តរជាតិស្តីពីការប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា ក្រោមប្រធានបទ “ការឆ្លើយតបក្នុងតំបន់ និងសកលលោកចំពោះការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា” នៅរាជធានីភ្នំពេញ នារសៀលថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ ថា ការវិវត្តនៃបទល្មើសឆបោកដែលផ្តើមចេញពីការឆបោកជាលក្ខណៈបុគ្គលរហូតដល់ការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា ដែលគ្មានព្រំដែនកំណត់ ហើយជនល្មើស និងជនរងគ្រោះអាចស្ថិតនៅទីកន្លែង និងប្រទេសផ្សេងគ្នា។ បន្ថែមពីនេះ ការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា ជាបទល្មើសមានលក្ខណៈស្មុគស្មាញ ប្រទាក់ក្រឡា ដែលមានការវិវត្តយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដែលបង្កការគំរាមកំហែងដល់សន្តិសុខ សេដ្ឋកិច្ច សង្គម ទាំងក្នុងតំបន់ និងសកលលោក។

នៅពេលដែលមានបទល្មើសឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យានោះ សកម្មភាពបទល្មើសផ្សេងៗតែងតែលេចរូបរាងនៅទីតាំងដែលប្រព្រឹត្តនោះ ដូចជា ការជួញដូរមនុស្ស ពលកម្ម ដោយបង្ខំ ការជួញដូរគ្រឿងញៀន និងការសម្អាតប្រាក់ជាដើម បង្កើតជាបណ្តាញអេកូឡូស៊ី នៃឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែនមួយដ៏ស្មុគស្មាញ។ ក្រុមឧក្រិដ្ឋជនបានយល់ច្បាស់អំពីភាពចន្លោះប្រហោងនៃច្បាប់ និងសមត្ថកិច្ចនៃយុត្តាធិការអនុវត្តច្បាប់ ហើយពួកគេបានកេងប្រវ័ញ្ចពីចំណុចទាំងនេះ។ បច្ចុប្បន្ន ឧក្រិដ្ឋជននៃវិធានការរបស់តំបន់ និងសកលលោកចំពោះឧក្រិដ្ឋកម្មនេះ ដោយកំណត់ទោសទណ្ឌ ចំពោះបុគ្គលទាំងអស់ដែលមានការពាក់ព័ន្ធ រួមមាន អ្នករៀបចំ អ្នកជ្រើសរើសនិងប្រមូល មនុស្ស អ្នកផ្តល់ទីតាំង អ្នកគាំទ្រ និងបណ្តាញសម្អាតប្រាក់ដែលនៅពីក្រោយបទល្មើសនេះ ឱ្យទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខច្បាប់ជាធរមាន។ បន្ថែមពីលើក្របខ័ណ្ឌច្បាប់ អង្គការនគរបាលព្រហ្មទណ្ឌអន្តរជាតិ (INTERPOL) បានបង្កើតនូវយន្តការកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និងឧបករណ៍បច្ចេកវិទ្យាជាបន្តបន្ទាប់ ដែលបានផ្តល់លទ្ធភាពដល់ប្រទេសជាសមាជិកប្រើប្រាស់ សម្រាប់ផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានទាន់ពេលវេលា តាមដានរំហូរហិរញ្ញវត្ថុខុសច្បាប់ និងសម្របសម្រួលប្រតិបត្តិការអនុវត្តច្បាប់ប្រឆាំងនឹង បណ្តាញឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកឆ្លងដែននេះ។ ឧទាហរណ៍ I-GRIP (INTERPOL's Global Rapid Intervention of Payments) អនុញ្ញាតឱ្យប្រទេសជាសមាជិករាយការណ៍អំពីរំហូរ ទ្រព្យខុសច្បាប់ទាន់ពេលវេលា ដើម្បីសហការឃាត់ទុក បង្កក និងប្រមូលត្រឡប់មកវិញ ស្របតាមច្បាប់នៃប្រទេសនីមួយៗ។ យន្តការនេះ មិនត្រឹមតែជាការឃាត់ទុកទ្រព្យខុសច្បាប់ឱ្យទាន់ពេលវេលាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជួយសមត្ថកិច្ចកំណត់អត្តសញ្ញាណអ្នកពាក់ព័ន្ធ ដែលនៅពីក្រោយឧក្រិដ្ឋកម្មឆបោកផងដែរ។

នៅកម្រិតតំបន់ អាស៊ានបានពង្រឹងការឆ្លើយតបក្នុងក្របខ័ណ្ឌតំបន់ជាបន្តបន្ទាប់ តាមរយៈការដាក់ចេញនូវសេចក្តីប្រកាសអាស៊ាន ហើយចុងក្រោយនេះ នៅឆ្នាំ២០២៥ បានដាក់ចេញនូវសេចក្តីប្រកាសអាស៊ានស្តីពីការប្រយុទ្ធប្រឆាំងបទល្មើសបច្ចេកវិទ្យា និងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា និងមគ្គុទ្ទេសក៍អាស៊ាន ស្តីពីគោលនយោបាយនិងឧត្តមានុវត្តន៍សម្រាប់ ប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោក។ ទាំងនេះបានបង្ហាញអំពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់អាស៊ាន ក្នុងការពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការក្នុងតំបន់ ដើម្បីទប់ស្កាត់ និងប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងបទល្មើសនេះ។

ឯកឧត្តមបានគូសបញ្ជាក់ថា ជាការឆ្លើយតបនឹងការវិវឌ្ឍនៃបទល្មើសឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យានេះ កម្ពុជាបានចាត់វិធានការឆ្លើយតបជាបន្តបន្ទាប់។ នៅក្នុងនីតិកាលទី៦នៃរដ្ឋសភា ក្រសួងមហាផ្ទៃបានចាត់វិធានការប្រយុទ្ធប្រឆាំងការជួញដូរមនុស្ស និងការបង្ក្រាបល្បែងស៊ីសងខុសច្បាប់តាមប្រព័ន្ធ អនឡាញ និងក្រោយមកបានបង្កើតគណៈកម្មការចំពោះកិច្ចកម្រិតក្រសួងដើម្បីប្រយុទ្ធប្រឆាំងការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា។ ទោះបីជាយុទ្ធនាការរបស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ បានបង្ក្រាបទីតាំងឆបោកមួយចំនួនក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែមិនអាចកាត់ផ្តាច់បណ្តាញនេះទាំងស្រុងបានឡើយ ដោយហេតុថាសកម្មភាពឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យានៅតែវិវឌ្ឍដោយប្រើបច្ចេកវិទ្យា និងល្បិចកលថ្មីៗ និងមានភាពប្រទាក់ក្រឡាស្មុគស្មាញ។

ដោយពិនិត្យឃើញពីភាពស្មុគស្មាញ និងហានិភ័យធ្ងន់ធ្ងរនៃបទល្មើសនេះ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៥ រាជរដ្ឋាភិបាល បានសម្រេចបង្កើតគណៈកម្មការចំពោះកិច្ចប្រយុទ្ធប្រឆាំង ការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា ជាយន្តការពិសេស ដែលដឹកនាំបញ្ជាផ្ទាល់ដោយ សម្តេច មហាបវរធិបតី នាយករដ្ឋមន្ត្រី។ តាមរយៈការដាក់ចេញនូវបទបញ្ជា សេចក្តីណែនាំ និងការសម្របសម្រួលប្រតិបត្តិការអន្តរស្ថាប័ន ប្រទេសកម្ពុជាបានបើកយុទ្ធនាការបោសសម្អាត ការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាទូទាំងប្រទេស ដោយទទួលបានលទ្ធផលជាច្រើនគួរឱ្យកត់សម្គាល់។

ឯកឧត្តមរដ្ឋលេខាធិការបានបញ្ជាក់ថា ការឆបោកតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាគឺជាឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែនដែលជាបញ្ហាប្រឈមរួមរបស់តំបន់ និងសកលលោក ហើយក៏ជាការទទួលខុសត្រូវរួមគ្នា។ ដូច្នេះកិច្ចសហប្រតិបត្តិការត្រូវផ្អែកលើការទទួលខុសត្រូវរួមគ្នា និងការគោរពគ្នាទៅវិញទៅមក ដោយឈរលើគោលការណ៍ គោរពអធិបតេយ្យ និងច្បាប់ជាតិ។ ប្រឈមមុខនឹងក្រុមឧក្រិដ្ឋជនដែលមានអង្គការចាត់តាំងច្បាស់លាស់ យើងត្រូវតែរួមគ្នា “ជាធ្លុងមួយ ធ្វើសកម្មភាព និងប្តេជ្ញាចិត្តរួមគ្នា”៕

ដោយ៖ ចរិយា